Arpa Ezmesi

Arpa Ezmesi Nedir?

Arpa ezmesi, kabuğu büyük ölçüde alınmış arpa tanesinin iri çekilmesi veya ezilmesiyle elde edilen bir üründür. Tam taneye göre daha küçük parçalara ayrıldığından su veya süt içinde çok daha kısa sürede yumuşayıp lapa kıvamına gelir.

Anadolu'da özellikle büyükanne-büyükbaba kuşağınca "arpa ezmesi kürü" olarak bilinir; mide rahatsızlıklarında hafif ve dokunulur bir gıda olarak, ayrıca bebeklerde ek gıdaya geçiş döneminde kolay sindirilen bir lapa olarak geleneksel şekilde tüketilmiştir.

Arpa Ezmesinin Besin Değerleri

Arpa ezmesi, kaynağı olan çiğ arpaya yakın bir besin profiline sahiptir; 100 gramı yaklaşık 352 kcal enerji, 9,9 g protein ve 15,6 g lif içerir. Arpanın karakteristik çözünür lifi beta-glukan açısından zengindir. Gluten içerir.

Arpa Ezmesinin Faydaları Nelerdir?

Yüksek lif ve beta-glukan içeriğiyle arpa ezmesi, dengeli beslenmenin parçası olarak öne çıkan geleneksel bir tahıl ürünüdür; kolay pişen ve hafif dokusu nedeniyle geleneksel olarak mide rahatsızlıklarında ve bebek beslenmesinde tercih edilmiştir. Bu geleneksel kullanım genel bir gıda önerisidir, tıbbi bir tedavi yöntemi değildir.

Bu bilgiler geneldir; arpa ezmesi bir besindir, tıbbi tedavi yerine geçmez. Gluten içerdiğinden çölyak hastaları ve gluten duyarlılığı olanlar tüketmemelidir.

Arpa Ezmesi Nasıl Seçilir?

Arpa ezmesi genelde aktarlarda ve bakliyat reyonlarında iri çekilmiş kırma hâlinde satılır; taze öğütülmüş ve nem almamış ürün tercih edilmelidir.

• Renk açık bej-krem, homojen ve topaklanmamış olmalı.
• Küf kokusu veya ekşimsi koku taşımamalı.
• İnce mi iri mi çekildiği ambalajdan kontrol edilip tarife göre seçilmeli.

Arpa Ezmesi Nasıl Saklanır?

Öğütülmüş/ezilmiş olduğundan yüzey alanı arttığı için tam taneye göre daha kısa raf ömrüne sahiptir; kapalı bir kapta serin ve kuru bir yerde yaklaşık 6 ay tazeliğini korur. Pişmiş lapa buzdolabında 2–3 gün saklanabilir.

Mutfakta Arpa Ezmesi Kullanımı

Arpa ezmesi en çok su veya sütle kaynatılıp lapa hâlinde kahvaltılık olarak tüketilir; ayrıca çorbalara koyulaştırıcı olarak da eklenebilir.

Arpa Ezmesi Lapası Nasıl Yapılır?

Bir ölçü arpa ezmesi, üç ölçü süt veya suyla kısık ateşte sürekli karıştırılarak yaklaşık 10–12 dakika, kıvam koyulaşana kadar pişirilir; bal, pekmez veya tarçınla tatlandırılarak servis edilir.

Bebek Ek Gıdasında Arpa Ezmesi Nasıl Kullanılır?

İnce çekilmiş arpa ezmesi, sütle uzun süre kaynatılıp pürüzsüz bir kıvama getirilerek ek gıdaya yeni başlayan bebekler için hafif bir lapa hazırlanabilir; her ek gıda uygulamasında olduğu gibi çocuk doktoruna danışılması önerilir.

Arpa Ezmesi Hangi Tariflerle Kullanılır?

Arpa ezmesi lapası, sütlü arpa ezmesi kahvaltılığı ve koyulaştırıcı olarak eklendiği sebze çorbaları en yaygın kullanım biçimleridir.

Sıkça Sorulan Sorular

Arpa ezmesi ile arpa unu aynı şey mi?

Hayır, arpa ezmesi iri çekilmiş/kırılmış bir üründür, arpa unu ise ince öğütülmüştür; arpa ezmesi lapa kıvamı için, un ise hamur işleri için kullanılır.

"Arpa ezmesi kürü" nedir?

Anadolu'da geleneksel olarak mide rahatsızlıklarında birkaç gün süreyle hafif, sade pişmiş arpa ezmesi lapası tüketilmesine dayanan bir halk pratiğidir; herhangi bir hastalığın tedavisi değildir, sindirimi kolay bir gıda seçimidir.

Arpa ezmesi glutensiz mi?

Hayır, arpadan yapıldığı için gluten içerir; çölyak hastaları ve gluten duyarlılığı olanlar tüketmemelidir.

Arpa ezmesi neye iyi gelir?

Lif ve beta-glukan içeriğiyle dengeli beslenmenin parçası olarak öne çıkan, kolay sindirilen bir tahıl ürünüdür. Bir besindir; herhangi bir hastalığı iyileştirme iddiası taşımaz.

Arpa ezmesi ne kadar sürede pişer?

İnce çekilmiş arpa ezmesi 10–12 dakikada, daha iri çekilmiş olanı 15–18 dakikada, sürekli karıştırılarak lapa kıvamına gelir.