Basmati Pirinci
Hint alt kıtasına özgü, çok ince ve uzun taneli, kendine has kokulu bir pirinç. Pişince taneleri uzayıp tane tane kaldığından pilav ve biryanide değerlidir.
Basmati Pirinci Nedir?
Basmati pirinci, Hint alt kıtasına (Hindistan ve Pakistan) özgü, çok ince ve uzun taneli, kendine has kokulu bir pirinç çeşididir. Adı, kabaca “kokulu” anlamına gelen bir sözcükten gelir ve bu aromatik karakteri onun en belirgin özelliğidir.
En dikkat çekici yanı, pişerken tanelerinin enine değil boyuna uzaması ve birbirine yapışmadan tane tane kalmasıdır. Bu yapı, onu pilav, biryani ve pulav gibi tanelerin ayrı durması istenen yemekler için ideal kılar.
Basmati Pirincinin Besin Değerleri
Basmati, kuru beyaz pirinç olarak 100 gramda yaklaşık 360 kcal enerji ile ağırlıklı karbonhidrat ve bir miktar protein içerir; esmer (kepekli) basmati daha fazla lif sağlar. Değerler benzer pirinç profilinden yaklaşık verilmiştir.
Basmati Pirinci Nasıl Değerlendirilmeli?
Basmati dengeli beslenmede bir karbonhidrat kaynağı olarak kullanılır; ince uzun tanesi ve aroması onu özel yemekler için tercih edilir kılar. Porsiyon dengesi diğer pirinçlerde olduğu gibi göz önünde tutulur.
Bu bilgiler geneldir; basmati pirinci bir besindir, tıbbi tedavi yerine geçmez.
Basmati Pirinci Nasıl Seçilir?
İyi basmati; taneleri çok ince-uzun, bütün, kuru ve kokusu belirgin olan üründür. Kısa-kırık oranı yüksek, kokusunu yitirmiş ya da böceklenmiş ürünler tercih edilmez; yıllandırılmış basmati genellikle daha aromatik ve tane tanedir.
- Taneler çok ince-uzun ve bütün olmalı
- Kokusu belirgin olmalı
- Kırık ve böcekli oranı düşük olmalı
Basmati Pirinci Nasıl Saklanır?
Basmati ağzı kapalı bir kapta, serin ve kuru bir yerde uzun süre saklanır; ilginç biçimde, uygun koşulda yıllandırıldığında aroması ve tane tane pişme özelliği daha da belirginleşir. Nem ve böceklenmeye karşı korunur.
Mutfakta Basmati Pirinci Kullanımı
Basmati en çok pilav, biryani, pulav ve garnitür olarak; ayrıca körili yemeklerin yanında kullanılır. Tane tane yapısı, tanelerin ayrı durması istenen tabaklarda öne çıkar; sade ya da baharatlı (safran, kakule) pişirilir.
Basmati Nasıl Tane Tane Pişer?
Pirinç önce durulanıp nişastası azaltılır, çoğu zaman kısa süre ıslatılır; ardından ölçülü suyla ya da bol suda haşlayıp süzme yöntemiyle pişirilir. Pişince dinlendirilip çatalla kabartılırsa taneler ayrı ve uzun kalır.
Sıkça Sorulan Sorular
Basmati neden yıkanır?
Yüzeydeki fazla nişastanın uzaklaştırılması, tanelerin birbirine yapışmasını önler ve tane tane bir pilav elde edilmesini sağlar; bu yüzden pişirmeden önce yıkanır.
Basmati ile normal pirinç farkı nedir?
Basmati çok daha ince-uzun taneli ve aromatiktir; pişince boyuna uzayıp tane tane kalır. Yuvarlak-kısa taneli pirinçler ise daha nişastalı ve yumuşak-yapışkan olur.
Esmer basmati var mı?
Evet; kepeği alınmamış esmer basmati de vardır. Daha fazla lif içerir ve daha uzun pişer, ancak yine ince-uzun ve aromatik tanesini korur.