Kaşkaval (Kaşer/Kasseri)
Balkanlar ve Anadolu’da yaygın, koyun ya da karışık sütten yapılan; telli-eriyen yapısı ve tatlımsı tadıyla bilinen yarı-sert bir peynir. Tost, pide ve sofrada sevilir.
Kaşkaval (Kasseri) Nedir?
Kaşkaval (Yunanistan’da kasseri, Anadolu’da kaşar geleneğine yakın), Balkanlar ve Doğu Akdeniz’de yaygın, koyun ya da koyun-inek karışık sütünden yapılan yarı-sert bir peynirdir. En belirgin özelliği, peynir hamurunun sıcak suda yoğrulup çekilmesiyle (pasta filata benzeri) kazandığı telli-esnek yapıdır.
İçi açık sarı, dokusu sıkı ama esnektir; tadı tatlımsı, tuzlu ve dolgundur. Isıyla telli biçimde eridiğinden tost ve pide gibi sıcak tariflerin aranan peyniridir. Türkiye’deki kaşarla yakın akrabadır.
Kaşkaval’ın Besin Değerleri
Kaşkaval, yarı-sert bir peynir olarak yüksek protein, yağ ve kalsiyum içerir; 100 gramda yaklaşık 370 kcal enerji verir. Peynir olduğundan sodyumu da belirgindir; ölçülü tüketilmesi önerilir. Değerler süt türüne ve olgunluğa göre değişir; yaklaşıktır.
Kaşkaval Nasıl Tüketilmeli?
Kaşkaval yağ ve sodyum içeren bir peynir olduğundan dengeli beslenmede ölçülü tüketilir. Kahvaltıda dilim, sıcak tariflerde eritme olarak kullanılır; olgun (eski) çeşidi daha tuzlu ve yoğun olduğundan daha az miktarda yeter.
Bu bilgiler geneldir; kaşkaval bir besindir, tıbbi tedavi yerine geçmez.
Kaşkaval Nasıl Seçilir?
İyi kaşkaval; içi açık sarı, dokusu sıkı-esnek, kokusu hoş ve kabuğu sağlam olandır. Amaca göre taze (yumuşakça, tatlımsı) ya da eski (sert, tuzlu-yoğun) seçilir; kokusu bozulmuş ya da istenmeyen küflü olanlar tercih edilmez.
- İçi açık sarı ve esnek olmalı
- Amaca göre taze/eski seçilmeli
- Kokusu hoş, kabuğu sağlam olmalı
Kaşkaval Nasıl Saklanır?
Kaşkaval buzdolabında, peynir kağıdına sarılı ve nefes alacak biçimde saklanır; hava geçirmez sarma terlemeye yol açar. Eski çeşit daha uzun dayanır; kesilen yüzey örtülü tutulur.
Mutfakta Kaşkaval Kullanımı
Kaşkaval en çok tost, pide, sandviç, börek ve peynir tabağında; ayrıca makarna ve gratine üstü rende olarak kullanılır. Telli erimesi onu sıcak, eritmeli tariflerde aranır kılar; olgun çeşidi rendelenip yemeklere tuzlu tat katar.
Kaşkaval ile Kaşar Aynı mı?
Yakın akrabadırlar; Türkiye’deki kaşar, kaşkaval geleneğinin bir devamıdır. İkisi de telli-eriyen, sarı sofra peynirleridir; yöresel adlar ve süt karışımları farklılık yaratır.
Sıkça Sorulan Sorular
Kaşkaval neden telli erir?
Peynir hamurunun sıcak suda yoğrulup çekilmesiyle kazandığı esnek yapı, ısıyla telli-akışkan bir erime sağlar. Bu yüzden tost ve pidede sevilir.
Taze kaşkaval ile eski kaşkaval farkı nedir?
Taze kaşkaval yumuşakça ve tatlımsı, eski (olgun) kaşkaval ise sert, kuru ve daha tuzlu-yoğundur. Taze eritmeye, eski rendeye daha uygundur.
Kaşkaval tost için uygun mu?
Evet; telli erimesi sayesinde tostun klasik peynirlerindendir. Tek başına ya da başka peynirlerle birlikte kullanılır.