Maraş Dondurması
Kahramanmaraş yöresine özgü, keçi sütü, salep ve sakızla yapılan yoğun dondurma. Uzayan, kesilerek yenen dokusu ve geç erimesiyle ünlü, coğrafi işaretli bir lezzettir.
Maraş Dondurması Nedir?
Maraş dondurması, Kahramanmaraş yöresine özgü, geleneksel olarak keçi sütü, şeker, salep ve damla sakızı ile yapılan yoğun bir dondurmadır. Sıradan sütlü dondurmalardan çok daha sık, uzayan ve dişe gelen bir dokuya sahiptir.
Bu kendine özgü doku, salebin verdiği uzama ve sakızın verdiği elastikiyet ile dövülerek yoğrulmasından gelir; öyle ki bıçakla kesilerek servis edilebilir ve normal dondurmaya göre çok daha geç erir. Coğrafi işaretle korunan bir Türk lezzetidir.
Maraş Dondurmasının Besin Değerleri
Maraş dondurması, yoğun sütlü bir tatlı olarak 100 gramda yaklaşık 230 kcal enerji, süt kaynaklı protein ve kalsiyum ile belirgin şeker ve yağ içerir; değerler tarife göre değişir ve benzer profilden yaklaşık verilmiştir.
Maraş Dondurmasının Faydaları Nelerdir?
Keçi sütünden gelen kalsiyum ve proteinle Maraş dondurması, ölçülü tüketildiğinde keyifli bir tatlıdır. Şeker ve yağ oranı yüksek olduğundan bir tatlı olarak dengeli tüketilmesi önerilir.
Bu bilgiler geneldir; Maraş dondurması bir besindir, tıbbi tedavi yerine geçmez.
Maraş Dondurması Nasıl Seçilir?
Gerçek Maraş dondurması; yoğun, uzayan, geç eriyen ve keçi sütü-salep-sakız temelli olan üründür. Çabuk eriyen, salep yerine yalnızca kıvam arttırıcıyla yapılmış sıradan ürünler aynı dokuyu vermez.
- Doku yoğun, uzayan ve dişe gelen olmalı
- Gerçek salep ve sakız içermeli, geç erimeli
- Keçi sütü temelli geleneksel üretim tercih edilmeli
Maraş Dondurması Nasıl Saklanır?
Maraş dondurması derin dondurucuda −18°C’de, ağzı kapalı kutusunda saklanır; yoğun dokusu sayesinde geç erise de sabit soğukta tutulması dokusunu korur. Çözülüp yeniden dondurulmamalıdır.
Mutfakta Maraş Dondurması Kullanımı
Maraş dondurması en çok tek başına, dilimlenmiş olarak külah ve tabakta; ayrıca künefe, baklava ve sıcak tatlıların yanında servis edilir. Yoğun dokusu, sıcak tatlıların yanında geç eridiği için idealdir.
Maraş Dondurması Neden Uzar?
Salebin içindeki doğal glukomannan lifi karışıma yapışkan-elastik bir yapı kazandırır; damla sakızı da bu elastikiyeti destekler. İkisi birlikte dondurmaya uzayan dokusunu verir.
Neden Geç Erir?
Salep ve sakızın oluşturduğu yoğun, elastik yapı, dondurmanın erimesini yavaşlatır; bu yüzden Maraş dondurması sıcakta bile bir süre şeklini korur.
Maraş Dondurması Hangi Tariflerle Kullanılır?
Kesme Maraş dondurması, künefe yanında dondurma ve baklavalı dondurma tabağı en bilinen kullanımlarıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
Maraş dondurması neden kesilerek yenir?
Salep ve sakızla dövülüp yoğrulan yapısı çok yoğun ve elastik olduğundan, geleneksel olarak bıçakla kesilecek kadar serttir ve bu şekilde servis edilir.
Maraş dondurmasında hangi salep kullanılır?
Geleneksel olarak yöresel salep (orkide yumrularından elde edilen toz) kullanılır; bu, dondurmanın uzama ve geç erime özelliğini sağlar.
Maraş dondurması sadece keçi sütünden mi olur?
Gelenekselinde keçi sütü kullanılır ve karakteristik tadını buradan alır; inek sütüyle de yapılabilir ama tat ve doku değişir.
Maraş dondurması neden künefeyle servis edilir?
Geç eriyen yoğun dokusu, sıcak künefenin üzerinde hemen erimeden durabildiğinden bu ikili klasik bir eşleşmedir.
Maraş dondurması coğrafi işaretli mi?
Evet; Kahramanmaraş dondurması, yöresine ve geleneksel üretim yöntemine bağlı coğrafi işaretle korunan bir üründür.