Susam Tohumu

Susam Tohumu Nedir?

Susam (Sesamum indicum), dünyanın en eski kültür bitkilerinden biri olan susam bitkisinin küçük, yassı tohumlarından oluşan bir yağlı tohumdur. Beyaz, sarı, kahverengi ve siyah gibi farklı renk çeşitleri bulunur; Türk mutfağında en çok beyaz susam kullanılır.

Hafif cevizimsi bir tada sahiptir ve yağ oranı çok yüksektir; bu nedenle hem doğrudan tüketilir hem de tahin ve susam yağı gibi ürünlerin ham maddesidir.

Susam Tohumunun Besin Değerleri

Susam tohumu 100 gramda yaklaşık 573 kcal enerji, 17,7 g protein ve 49,7 g yağ içerir; ayrıca kalsiyum (975 mg) ve demir (14,6 mg) bakımından dikkat çekici derecede zengindir. Yüksek kalori yoğunluğu nedeniyle tarifte kullanılan miktar (bir tutam ya da 1-2 yemek kaşığı) günlük diyette büyük bir etki yaratmasa da, ekmek ve simit üzerindeki kullanımıyla düzenli tüketilen bir besindir.

Susam Tohumunun Faydaları Nelerdir?

Susam, kalsiyum ve sağlıklı yağ içeriğiyle dengeli beslenmenin bir parçası olarak öne çıkan tohumlardandır. İçerdiği bitkisel bileşikler (lignanlar) üzerine araştırmalar sürmektedir; bu bulgular henüz kesin bir sağlık önerisine dönüşmemiştir.

Bu bilgiler geneldir; susam bir besindir, tıbbi tedavi yerine geçmez.

Susam Tohumu Nasıl Seçilir?

Kaliteli susam tohumu kuru, akıcı ve homojen renkte olmalıdır; nemlenmiş, küf kokulu ya da acılaşmış (ransit) kokulu tohumlardan kaçınılmalıdır.

• Taneler kuru ve birbirinden bağımsız akmalı; topaklanma nem almış olabileceğini gösterir.
• Koklandığında hafif cevizimsi, taze bir koku almalı; keskin-acı koku bayatlamışlığın işaretidir.
• Kabuklu ve kabuksuz çeşitleri arasında tarife göre tercih yapılabilir; kabuklu olan daha lifli ve mineral yönünden zengindir.

Susam Tohumu Nasıl Saklanır?

Susam tohumu yağ oranı yüksek olduğundan oda sıcaklığında birkaç ay içinde acılaşabilir; kapalı bir kavanozda serin bir yerde saklanmalı, uzun süreli saklama için buzdolabı ya da derin dondurucu tercih edilmelidir.

Mutfakta Susam Tohumu Kullanımı

Susam; simit, ekmek, çörek gibi hamur işlerinin üzerinde, tahin ve helva yapımında, Uzak Doğu mutfaklarında sote ve soslarda geniş biçimde kullanılır.

Tahin Nasıl Yapılır?

Kavrulmuş susam tohumları, akıcı bir hamur kıvamına gelene kadar güçlü bir öğütücüde çekilerek tahin elde edilir; ev yapımında bu işlem uzun süre ve sabır gerektirir.

Simitte Susam Nasıl Kullanılır?

Şekillendirilmiş simit hamuru pekmez şerbetine batırılıp susama bulanır; fırında pişerken susam hamura yapışarak simidin karakteristik dış yüzeyini oluşturur.

Susam Tohumu Hangi Tariflerle Kullanılır?

Simit, tahinli pide, susamlı çubuk kraker, humus (tahin bazlı) ve helva en yaygın kullanım alanlarındandır; Uzak Doğu mutfağında ise sote ve salata soslarında sıkça yer alır.

Sıkça Sorulan Sorular

Susam neye iyi gelir?

Susam; kalsiyum, sağlıklı yağlar ve bitkisel bileşikler açısından zengindir ve dengeli beslenmenin parçası olarak öne çıkan tohumlardandır. Bir besindir; herhangi bir hastalığı iyileştirme iddiası taşımaz.

Susam kavrulmalı mı?

Kavrulması zorunlu değildir ama kuru tavada birkaç dakika kavrulduğunda susamın aroması belirgin şekilde güçlenir ve rengi hafif altın tonuna döner.

Siyah susam ile beyaz susam arasında fark var mı?

Siyah susamın kabuğu soyulmamıştır ve daha belirgin, hafif acımsı bir tada sahiptir; beyaz susam ise kabuğu soyulmuş, daha nötr tatlı bir tohumdur.

Tahin neden bu kadar kalorilidir?

Tahin, yağ oranı çok yüksek olan susam tohumundan yapıldığından yoğun kalorilidir; ancak içerdiği yağlar büyük ölçüde doymamış yağ asitleridir.

Susam alerjisi yaygın mıdır?

Susam, dünya genelinde bilinen yaygın gıda alerjenlerinden biridir; susam alerjisi olan kişilerin susam ve türevi ürünlerden (tahin, helva) kaçınması ve şüpheli durumda hekime danışması önerilir.