Fazla baharatlı olmuş bir yemeği düzeltmenin en etkili yolu, yemeğin hacmini artırmaktır. Ek olarak eklenen baharatsız su, et suyu, domates sosu ya da haşlanmış sebze, mevcut baharat miktarını toplam hacme yayarak yoğunluğunu seyreltir; bu yöntem özellikle sulu yemeklerde ve çorbalarda çok işe yarar. Pilav, güveç gibi katı yemeklerde ise hacmi artırmak zor olabilir; bu durumda yemeğe baharatsız pişmiş pirinç, bulgur veya patates eklemek fazla baharatın etkisini benzer şekilde dağıtabilir. Süt ürünleri neden yardımcı olur?Yoğurt, krema veya süt gibi yağlı süt ürünleri eklemek, özellikle acı baharatların yakıcı etkisini yumuşatır; süt yağı, acılığa neden olan bileşiklerin damaktaki reseptörlere yapışmasını engeller. Bir kaşık yoğurt veya birkaç damla krema bile fark yaratabilir. Süt ürünü kullanılamayan tariflerde bir tutam şeker veya bir tatlı kaşığı bal eklemek de baharatın keskinliğini dengeleyebilir; tatlılık, acılık ve yoğun baharat algısını beyinde bir ölçüde bastırır. Baharat fazlalığı tamamen giderilebilir mi?Baharat fazlalığı yemekten tamamen çıkarılamaz; yapılan tüm ekler yalnızca yoğunluğu seyreltir ve algıyı dengeler. Bu yüzden çok fazla baharat eklenmiş bir yemekte gerçekçi hedef, baharatı görünmez kılmak değil, yenilebilir bir dengeye getirmektir. Bir sonraki seferde baharatı azar azar, tadarak eklemek ve özellikle keskin baharatları tarifin sonuna doğru koymak, aynı hatanın tekrarlanmasını en baştan önler. Hangi baharatlar en zor dengelenir?Acı biber ve karabiber gibi yakıcı baharatlar, kimyon veya tarçın gibi aromatik baharatlara göre dengelemesi daha zordur; çünkü acılık damaktaki ağrı reseptörlerini tetikler ve bu his tatlılık ya da yağ ile ancak kısmen bastırılabilir. Aromatik baharatların fazlalığı ise genellikle hacim artırmayla daha kolay dengelenir. Taze sarımsak veya zencefil gibi keskin malzemelerin fazlası da benzer şekilde zor dengelenir; bu malzemelerin etkisini azaltmanın en pratik yolu yine hacmi artırmak ve yemeği biraz daha uzun süre pişirerek keskinliğin bir kısmının uçmasını sağlamaktır. Tuz fazlalığı ile baharat fazlalığı farklı yöntemler gerektirir; tuz fazlalığında çiğ patates ilavesi gibi özel yöntemler işe yarayabilirken, baharat fazlalığında patatesin böyle bir etkisi yoktur, hacim artırma ve süt ürünü en güvenilir yöntem olarak kalır. Fazla baharatlı bir yemeğe süt veya krema eklendiğinde kaynatmaya gerek yoktur; süt yağı yalnızca damakla temas ettiğinde etkisini gösterir, kaynatmak bu etkiyi artırmaz. Aksine uzun süre kaynatılan süt bazen kesilme riski taşır, bu yüzden eklendikten sonra yemeği kısık ateşte, karıştırarak ısıtmak yeterlidir. Hindistan cevizi sütü gibi bitkisel süt ürünleri de benzer bir yumuşatma etkisi gösterir ve süt ürünü tüketmeyenler için pratik bir alternatif sunar. Yemeğe eklenen ekmek parçası da fazla baharatın bir kısmını emerek yoğunluğu azaltabilir; birkaç dakika kaynayan yemeğe eklenen bir dilim ekmek çıkarıldığında yanında bir miktar baharatı da götürür.
Yorumlar (1)
Yeni aldığım pul biberin ne kadar sert olduğunu bilmeden alışkanlık miktarı eklemiştim, güveç neredeyse yenmeyecek kadar acı olmuştu; birkaç kaşık yoğurt karıştırınca ancak yenebilir hâle geldi.