Kültür mantarı, Türkiye'de en yaygın yetiştirilen ve tüketilen mantar türüdür; hafif tadı ve yumuşak dokusu sayesinde hem yalnız başına hem de birçok tarifin içinde kolayca kullanılabilir.
Kültür mantarının besin değeri nedir?
Kültür mantarı, düşük kalorili ve protein açısından zengin bir besindir; ayrıca B vitaminleri ve selenyum gibi mineraller de içerir. Bu özellikleri, kültür mantarını hem hafif beslenmek isteyenler hem de bitkisel protein arayanlar için pratik bir seçenek hâline getirir.
Kültür mantarının antioksidan içeriği de dikkat çekicidir; özellikle güneş ışığına maruz bırakılan mantarlarda D vitamini seviyesi artabilir.
Mantar nasıl temizlenmeli?
Kültür mantarı, suya batırılmadan, nemli bir bez ya da fırçayla silinerek temizlenmelidir; mantar süngerimsi bir yapıya sahip olduğundan suya batırıldığında fazla su emer ve pişirme sırasında suyunu bırakarak sotelenmesini zorlaştırır. Bu yüzden hızlıca durulanması gerekiyorsa çok kısa bir sürede yapılmalıdır.
Mantarın sapının ucundaki toprağa temas eden kısım kesilerek atılmalıdır; bu kısım genellikle daha sert ve topraklı bir tada sahiptir.
Hangi yemeklerde kullanılır?
Kültür mantarı, sote, çorba, sos ve fırın yemekleri gibi birçok tarifte kullanılır; teflon bir tavada tereyağıyla sotelenen mantar, klasik bir garnitür olarak sıkça tercih edilir. Izgara etlerin yanına da sıkça eklenir.
Mantar, kırmızı et ya da tavuklu güveçlerin içine eklendiğinde sosun kıvamını koyulaştırmaya yardımcı olur; pişerken bıraktığı su, sosun lezzetini de zenginleştirir.
Mantar sotelenirken nelere dikkat edilmeli?
Mantar sotelenirken tavaya fazla miktarda mantar birden eklenmemelidir; tava dolu olduğunda mantar suyunu bırakıp haşlanır gibi pişer, kızarmaz. Az miktarda ve geniş bir tavada sotelemek, mantarın yüzeyinin kızarmasını sağlar.
Mantarın üzerine tuz eklemek, pişirmenin başında değil sonuna doğru yapılmalıdır; erken eklenen tuz, mantarın daha fazla su bırakmasına neden olarak kızarmasını geciktirir.
Kültür mantarı nasıl saklanmalı?
Kültür mantarı, kapalı bir plastik torbada değil kağıt torbada ya da açık bir kapta buzdolabında saklanmalıdır; kağıt, mantarın nefes almasını sağlayarak nem birikimini ve çabuk bozulmasını önler. Bu şekilde saklanan mantar birkaç gün tazeliğini koruyabilir.
Mantarın rengi ve dokusu, tazeliğinin en güvenilir göstergesidir; taze bir kültür mantarı sıkı ve nemsiz bir yüzeye sahiptir, kararmaya başlayan ya da yüzeyi sümüksü hâle gelen mantar tazeliğini kaybetmiş demektir. Şapkasının altındaki solungaçların açık renkte olması da tazeliğin bir işaretidir.
Kültür mantarını dondurarak saklamak isteyenler önce hafifçe soteleyip suyunu azaltmalıdır; çiğ hâlde dondurulan mantar, çözüldüğünde süngerimsi ve sulu bir dokuya döner, bu yüzden dondurmadan önce kısa bir sotelemeden geçirmek dokuyu daha iyi korur.
Kültür mantarının boyutu da tarife göre seçilmelidir; küçük ve genç mantarlar çiğ salatalarda ya da hafif marine edilerek tüketilirken, daha büyük ve olgun mantarlar dolgulu tariflerde ya da uzun pişen sos ve güveçlerde daha iyi sonuç verir.
Okuyucunun Dikkatine
Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tavsiye yerine geçmez. Sağlığınızla ilgili bir karar vermeden önce hekiminize danışın.
Yorumlar (1)
Elimde kültür mantarı yoktu, istiridye mantarıyla aynı yöntemle temizleyip soteledim; ıslak bezle silme tekniği onda da işe yaradı ama suyu biraz daha fazla bıraktı. Tuzu sona bırakınca yine de güzel kızardı.
İstiridye mantarının daha fazla su bırakması normal, kültür mantarına göre daha gözenekli bir yapısı var. Tuzu sona bırakma tekniğiniz doğru, hangi mantar türünde olursa olsun kızarmayı kolaylaştırıyor.