Taze bir üzüm tanesi sert ve dolgun olur, parmakla hafifçe bastırıldığında içeri çökmez. Sapı yeşil ve esnek kalır; sap kurumuş, kahverengileşmiş ve gevrekse salkım raftan uzun süredir bekliyor demektir. Kabuk, ışığa tutulduğunda parlak ve gergin görünür; buruşuk, gevşek veya derisi sarkmış taneler suyunu kaybetmeye başlamış demektir. Bozulma hangi belirtilerle kendini gösterir?Bozulmuş üzümde en belirgin işaret, tanenin çürüyerek yumuşaması ve suyunu bırakmasıdır; salkımın dibinde ıslak, yapışkan bir birikinti oluşur. Kabukta beyaz veya gri tüylü bir tabaka görülüyorsa bu küftür, tek bir tanede bile küf varsa o taneyle temas eden komşu taneler de riskli sayılır. Ekşimiş, hafif alkole kaçan bir koku da mayalanmanın başladığının işaretidir; bu koku genelde salkımı burnunuza yaklaştırınca fark edilir, uzaktan gelmez. Üzümün doğal kabuk tozu (beyazımsı, mat bir örtü) bozulmayla karıştırılmamalıdır; bu tabaka üzümün kendi ürettiği koruyucu bir katmandır ve parmakla silinince kaybolur, küf gibi tüylü bir doku bırakmaz. Asıl dikkat edilmesi gereken nokta, salkımın alt ve iç kısımlarıdır; üst sıradaki taneler taze görünse bile içeride hava almayan taneler daha erken yumuşayabilir, bu yüzden salkım alttan da kontrol edilmelidir. Tek çürük tane diğerlerine bulaşır mı?Evet. Üzüm tam bir salkım hâlinde satıldığından, çürüyen bir tane komşu tanelere nem ve maya bulaştırabilir. Bu yüzden salkımı eve getirir getirmez gözden geçirmek, çürük veya ezik taneleri sapından koparıp ayırmak, sağlam taneleri yıkamadan buzdolabına kaldırmak faydalı olur; erken yıkama tanelerin yüzeyindeki koruyucu tabakayı bozup çürümeyi hızlandırabilir. Sofraya çıkarılmadan hemen önce yıkamak daha güvenlidir. Marketten seçerken salkımın tamamıyla aynı renkte olmasına dikkat edilir; bazı tanelerin çevresindekilerden daha soluk veya gölgeli görünmesi, o bölgenin diğerlerinden önce olgunlaşıp erken bozulmaya başlayacağının işaretidir. Salkımın altında biriken küçük, ayrık taneler de genelde en zayıf halkadır; bu taneler koparken kolayca düşer ve dip kısımda ıslaklık bırakır. Buzdolabında uzun süre bekleyen üzümlerde tanenin bir yüzünde koyu, çökmüş bir leke görülebilir; bu genelde soğuktan kaynaklanan bir baskı izidir ve küf ile karıştırılmamalıdır, çünkü dokunulduğunda kuru kalır ve tüylü bir yapı taşımaz. Asıl ayrım, lekenin ıslak mı kuru mu olduğunda ve etrafa yayılıp yayılmadığındadır; yayılan ve nemli bir leke bozulmanın başladığını gösterir. Çekirdekli çeşitlerde bozulma genelde çekirdeğin etrafındaki dokudan başlar; bu bölge diğer kısımlara göre daha erken kahverengileşir ve yumuşar. Çekirdeksiz üzümde ise bu erken belirti olmadığından, salkımın tamamını elle hafifçe sıkarak kontrol etmek daha güvenilir bir yöntemdir. Kısacası sert doku, parlak kabuk ve yeşil sap tazeliğin; yumuşama, sulanma, küf ve ekşi koku ise bozulmanın işaretidir. Salkımın yalnız görünen üst kısmına değil, alt ve iç bölgelerine de bakmak, sofraya bozuk bir tane taşımanın önüne geçer.
Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tavsiye yerine geçmez. Sağlığınızla ilgili bir karar vermeden önce hekiminize danışın.
Yorumlar (2)
Üzümün üstündeki mat beyazımsı tabaka bazen çok yoğun oluyor, bu da mı doğal kabuk tozu sayılır yoksa aşırısı küfe mi işaret eder?
Salkımı poşetten çıkarmadan buzdolabına atardım, üç gün sonra dip kısmı sulanmış oluyordu. Şimdi eve gelir gelmez poşetten çıkarıp bir kaseye alıyorum, çürüyen tek tane olsa hemen görüyorum.