Fahrenhayt bir sıcaklığı santigrada çevirmek için önce 32 çıkarılır, sonra sonuç 5 ile çarpılıp 9'a bölünür. Gaz kademeli fırınlarda ise rakamlar bir bandı gösterir: 1 kademesi 140 °C, 4 kademesi 180 °C, 7 kademesi 220 °C dolayındadır. Tarif fanlı fırında uygulanacaksa çevrilen sıcaklık ayrıca 10–20 derece düşürülür.
Formül tek satırdır: santigrat derecesi, Fahrenhayt değerinden 32 çıkarılıp 5 ile çarpılıp 9'a bölünerek bulunur. 350 °F için hesap şöyle yürür: 350 eksi 32 eşittir 318; 318 çarpı 5 bölü 9 kabaca 177 eder ve bu, mutfakta 175 ya da 180 °C'ye yuvarlanır. Fırın göstergeleri zaten 5 ya da 10 derecelik adımlarla çalıştığı için bu yuvarlama sorun çıkarmaz. Ters yönde çevirmek gerekirse santigrat 9 ile çarpılıp 5'e bölünür ve 32 eklenir.
Pratikte birkaç değeri ezberlemek çoğu tarifi kurtarır. 300 °F 150 °C, 325 °F 160 °C, 350 °F 175–180 °C, 375 °F 190 °C, 400 °F 200 °C, 425 °F 220 °C ve 450 °F 230 °C dolayındadır. Bu dizideki adımlar 25 °F, yani kabaca 15 °C eder. Yabancı tarifler çoğunlukla bu basamakları kullanır; ara bir değer görülürse formül uygulanır. Etin iç sıcaklıkları da aynı formülle çevrilir; 165 °F, kanatlı için kullanılan 74 °C'ye karşılık gelir.
Gaz kademeli fırınlar başka bir ölçek kullanır ve gösterge derece değil rakam taşır. Kabaca karşılıkları şöyledir: 1 kademesi 140 °C, 2 kademesi 150 °C, 3 kademesi 160 °C, 4 kademesi 180 °C, 5 kademesi 190 °C, 6 kademesi 200 °C, 7 kademesi 220 °C, 8 kademesi 230 °C dolayındadır. Bu karşılıklar markadan markaya birkaç derece değişir; bu yüzden kademeler kesin sayı değil, bant olarak okunur ve sonuç fırının kendi davranışıyla birlikte değerlendirilir.
Çevirmenin ardından iki ayar daha gerekebilir. Birincisi fandır: tarif statik fırına göre yazılmışsa ve fanlı modda pişirilecekse sıcaklık 10–20 derece düşürülür. İkincisi fırının kendi sapmasıdır; çoğu fırın göstergesiyle gerçek sıcaklığı arasında fark taşır ve bu fark ancak fırın içine konan bir termometreyle görülür. Çevrilen sayı doğru olsa bile fırın onu tutmuyorsa sonuç yine şaşar. Gaz kademeli fırınlarda bu sapmayı görmenin tek yolu da fırın içi termometredir. Fırının davranışı bir kez öğrenildiğinde çeviri de o fırına göre ayarlanır.
Tarifteki başka ölçüler de birlikte çevrilir. İnç olarak verilen kalıp ölçüleri santime çevrilir; 9 inçlik bir kalıp 23 santim, 8 inçlik kalıp 20 santim dolayındadır. Sıcaklık çevrildiğinde süre genellikle aynı kalır, çünkü süre zaten pişme belirtilerine göre kontrol edilir. Yeni bir tarif ilk kez denenirken süre sonuna doğru fırın daha sık kontrol edilir ve pişme, göstergedeki rakama değil yemeğin hâline bakılarak belirlenir. Çevrilen değerler tarifin kenarına bir kez yazılırsa, aynı tarif ikinci kez yapılırken hesap tekrarlanmaz.
Yorumlar (2)
Üç yüz elli Fahrenhayt yüz yetmiş beş, bunu ezberleyince yabancı tariflerin yarısı çözülüyor. Ben eskiden telefondan hesap makinesi açıp çeviriyordum ve bazen otuz ikiyi çıkarmayı unutup yüz doksan yedi gibi tuhaf sayılar buluyordum.
Gaz kademesi olan fırınlar hâlâ satılıyor mu, bu kısmı hiç karşılaşmadım.