Yaş maya ve kuru maya, farklı raf ömrüne ve farklı saklama koşullarına sahiptir; ikisini de aynı şekilde saklamak, hamurun neden kabarmadığının en sık rastlanan nedenidir. Yaş (taze) maya buzdolabında 2 hafta, dondurucuda ise 3 aya kadar saklanabilirken; kuru maya açılmamış paketinde oda sıcaklığında yaklaşık 1 yıl dayanır.
Açılan kuru maya paketi ise hava almayan bir kapta buzdolabına alınmalı ve 3-4 ay içinde tüketilmelidir; oda sıcaklığında açık bırakılan kuru maya birkaç hafta içinde etkisini büyük ölçüde kaybeder.
Yaş maya nasıl saklanmalı?
Yaş maya, buzdolabında sıkıca sarılmış hâlde 2 hafta tazeliğini korur; daha uzun saklanacaksa küçük parçalara bölünüp dondurucuya alınabilir, bu şekilde 3 aya kadar kullanılabilir. Dondurulan yaş maya, kullanılmadan önce buzdolabında yavaşça çözülmelidir; oda sıcaklığında hızlı çözdürme mayanın hücrelerine zarar verir.
Yaş mayanın rengi griye dönüyor veya yüzeyinde kuru bir kabuk oluşuyorsa, maya bozulmuş demektir ve hamuru kabartma gücü büyük ölçüde azalmıştır.
Kuru maya nasıl saklanmalı?
Kapalı paketindeki kuru maya, serin bir dolapta oda sıcaklığında yaklaşık 1 yıl saklanabilir; paket açıldıktan sonra ise hava geçirmez bir kapta buzdolabına alınmalı ve 3-4 ay içinde tüketilmelidir. Kuru mayanın buzdolabında değil de mutfak tezgâhında açık bırakılması, nem çekmesine ve hızla etkisini kaybetmesine yol açar.
Kuru maya dondurucuda da saklanabilir; bu şekilde saklandığında etkisini yaklaşık 2 yıl boyunca büyük ölçüde koruyabilir.
Mayanın etkisini kaybettiği nasıl anlaşılır?
Mayanın hâlâ aktif olup olmadığını anlamak için ılık suya (yaklaşık 38-40 °C) bir tutam şeker ile karıştırılıp 10 dakika beklenir; yüzeyde köpük oluşuyorsa maya canlıdır. 10 dakika sonunda köpük oluşmuyorsa maya etkisini kaybetmiştir ve hamur kabarmaz.
Suyun çok sıcak (60 °C üzeri) olması da mayayı anında öldürür; bu yüzden test için kullanılan suyun elin üzerinde ılık hissedilmesi yeterlidir, kaynar olması gerekmez.
Yanlış saklamanın hamura etkisi nedir?
Etkisini kaybetmiş bir maya ile yoğrulan hamur, mayalanma süresi boyunca hacmini neredeyse hiç artırmaz; fırında da kabarmayan, sıkı dokulu bir sonuç ortaya çıkar. Bu durumda hatanın tarifte değil, kullanılan mayanın bayatlamış olmasında aranması gerekir.
Mayanın etkisi azaldıkça hamurun kabarma süresi de belirgin şekilde uzar; normalde 1 saatte iki katına çıkması gereken bir hamur, zayıf mayayla 3 saatte bile aynı hacme ulaşmayabilir.
Yaş ve kuru maya birbirinin yerine kullanılabilir mi?
Yaş maya ile kuru maya aynı tarifte birebir aynı miktarda kullanılmaz; kuru maya, yaş mayaya göre daha yoğun olduğu için genellikle yaklaşık yarı miktarda kullanılır. Bu oranı bilmeden bir tarifte diğerini kullanmak, hamurun beklenenden az ya da fazla kabarmasına yol açabilir.
İki maya türü de yanlışlıkla birbirinin saklama koşuluyla tutulursa hızla etkisini kaybeder; yaş mayayı kuru maya gibi dolapta açık bırakmak veya kuru mayayı yaş maya gibi ıslak bir ortamda tutmak, ikisinde de beklenenden çok daha kısa sürede güç kaybına yol açar.
Yorumlar (3)
Kuru maya paketini açtıktan sonra iki ay tezgâhta bıraktım, sonra hamur bir türlü kabarmadı; yazınızı okuyunca açık paketi buzdolabına almam gerektiğini anladım, keşke daha önce bilseydim.
Açık kuru maya oda sıcaklığında gerçekten hızla güçsüzleşiyor, üzülmeyin. Bir sonrakinde paketi açar açmaz hava geçirmez bir kaba alıp buzdolabına koyarsanız 3-4 ay rahatlıkla dayanır.
Kuru maya paketini açtıktan sonra iki ay tezgâhta bıraktım, sonra hamur bir türlü kabarmadı; yazınızı okuyunca açık paketi buzdolabına almam gerektiğini anladım, keşke daha önce bilseydim.
Açık kuru maya oda sıcaklığında gerçekten hızla güçsüzleşiyor, üzülmeyin. Bir sonrakinde paketi açar açmaz hava geçirmez bir kaba alıp buzdolabına koyarsanız 3-4 ay rahatlıkla dayanır.
Kuru maya paketini açtıktan sonra iki ay tezgâhta bıraktım, sonra hamur bir türlü kabarmadı; yazınızı okuyunca açık paketi buzdolabına almam gerektiğini anladım, keşke daha önce bilseydim.
Açık kuru maya oda sıcaklığında gerçekten hızla güçsüzleşiyor, üzülmeyin. Bir sonrakinde paketi açar açmaz hava geçirmez bir kaba alıp buzdolabına koyarsanız 3-4 ay rahatlıkla dayanır.