Morina
Gadus morhuaSoğuk okyanus sularının klasik beyaz etli balığı. Yağsız, pul pul dağılan eti ile fileto, fırın ve kızartmada dünyaca sevilir; kurutulmuş-tuzlanmış hâli (bakalyaro) meşhurdur.
Morina Nedir?
Morina (Gadus morhua), soğuk kuzey okyanuslarında yaşayan, iri gövdeli, yağsız beyaz etli bir dip balığıdır; uluslararası adıyla “cod” olarak bilinir. Çenesinin altındaki tek bıyıkçığı ve yanındaki açık renkli yan çizgisiyle tanınır.
Eti düşük yağlı, hafif ve pişince pul pul dağılan yapıdadır; taze olarak fileto pişirilir, ayrıca kurutulup tuzlanarak (Akdeniz mutfağında “bakalyaro”) uzun süre saklanabilen bir ürüne dönüştürülür.
Morinanın Besin Değerleri
100 gram çiğ morina yaklaşık 82 kcal enerji, 17,8 g protein ve yalnızca 0,7 g yağ içerir; B12 vitamini ve fosfor bakımından kaynaktır. Düşük yağı ve kalorisiyle en hafif balıklardan biridir.
Morinanın Faydaları Nelerdir?
Yüksek kaliteli protein, düşük yağ ve B12 içeriğiyle morina, dengeli beslenmenin hafif bir parçası olarak değerlendirilebilir; iyot ve fosfora da katkı sağlar.
Bu bilgiler geneldir; morina bir besindir, tıbbi tedavi yerine geçmez.
Morina Nasıl Seçilir?
Taze morina fileto beyaz-yarı saydam, parlak ve nemli görünmeli, deniz kokulu olmalıdır. Grileşmiş, kurumuş ya da keskin kokan et bayatlamıştır.
- Fileto beyaz-yarı saydam ve parlak olmalı
- Et sıkı olmalı, parmak izini tutmamalı
- Deniz kokusu temiz olmalı; amonyak kokusu bayatlıktır
Morina Nasıl Saklanır?
Taze morina buzdolabının en soğuk bölümünde, buz üzerinde 1–2 gün saklanır; hava almayan poşette dondurucuda aylarca bekletilebilir. Tuzlanmış morina ise kuru ve serin yerde çok daha uzun süre dayanır ve pişirmeden önce suda tuzu giderilir.
Mutfakta Morina Kullanımı
Morina fileto fırında, tavada, buğulamada ve galeta ununa bulanıp kızartmada kullanılır; dağılmaya yatkın eti nazik pişirmeyi sever. Tuzlanmış morina ise haşlanıp sebzelerle güveç ve köfte gibi yemeklere girer.
Morina Fileto Nasıl Kızartılır?
Kurulanan fileto tuzlanıp una ya da galeta ununa bulanır; kızgın yağda, dağılmaması için az karıştırılarak her iki yüzü altın rengi olana dek kızartılır.
Bakalyaro (Tuzlu Morina) Nasıl Hazırlanır?
Tuzlanmış morina pişirmeden önce birkaç kez suyu değiştirilerek soğuk suda bekletilir; tuzu çekildikten sonra haşlanıp sebze, patates ve zeytinyağıyla pişirilir.
Morina Hangi Tariflerle Kullanılır?
Fırında morina, tavada morina fileto, morina güveç ve bakalyaro köftesi en bilinen kullanımlarıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
Morina ile bakalyaro aynı balık mı?
Evet; bakalyaro, morinanın kurutulup tuzlanarak saklanan hâlidir. İkisi aynı balıktır, yalnızca işlenişi farklıdır.
Morina kılçıklı mı?
İri gövdeli olduğundan çoğunlukla kılçıksız fileto olarak satılır; ana omurgası büyük, ince ara kılçığı azdır.
Morina neden dağılır?
Yağsız ve pul pul yapıdaki eti fazla karıştırılınca ya da aşırı pişince kolay dağılır; nazik ve kısa pişirmek dokusunu korur.
Morina hangi mevsimde bulunur?
Soğuk su balığı olduğundan en bol dönemi kış aylarıdır; dondurulmuş ve tuzlanmış hâlleriyle yıl boyu bulunabilir.