Acur
Cucumis melo var. flexuosusGörünüşte salatalığa benzeyen ama aslında kavun türü olan, tüylü kabuklu, uzun ve hafif kavisli bir sebze. Salatalıktan daha sulu ve hafif tatlımsı etiyle yaz sofralarının ferahlatıcısıdır.
Acur Nedir?
Acur (Cucumis melo var. flexuosus), görünüş olarak salatalığa çok benzeyen ama botanik olarak kavunla aynı türden olan uzun, hafif kavisli bir sebzedir. Kabuğu tüylü ve pürüzlü, eti ise salatalıktan daha sulu ve hafif tatlımsıdır.
Türkiye’nin özellikle iç ve güney bölgelerinde yazın sık tüketilen acur, taze hasat edildiğinde en gevrek halindedir. Olgunlaştıkça kabuğu sertleşip sarımsı bir renk alır ve tadı hafifçe kavunumsu bir tona döner.
Acurun Besin Değerleri
Acurun su oranı çok yüksektir ve kalorisi salatalığa yakındır; 100 gramı yaklaşık 15 kcal taşır. Acur için ayrı bir USDA veri kaydı bulunmadığından bu değerler, botanik olarak benzer ve su-lif yapısı yakın olan salatalık verisine dayanarak yaklaşık olarak verilmiştir.
Acurun Faydaları Nelerdir?
Yüksek su içeriğiyle acur, sıcak yaz günlerinde sıvı alımını desteklemenin ferahlatıcı bir yolu olarak değerlendirilir. Düşük kalorili yapısı, hafif ve doyurucu bir sebze arayanlar için uygundur.
Bu bilgiler geneldir; acur bir besindir, tıbbi tedavi yerine geçmez.
Acur Nasıl Seçilir?
Taze acur orta boyda, kabuğu taze yeşil ve tüylü olmalıdır.
- Orta boy tercih edilmeli; aşırı büyümüş acurlar sulanıp liflenir.
- Kabuk taze yeşil, tüylü ve sert olmalı; sararma aşırı olgunlaşma işaretidir.
- Elde tutulduğunda sert ve dirençli hissettirmeli, yumuşak nokta olmamalı.
Acur Nasıl Saklanır?
Acur, buzdolabının sebzeliğinde yıkanmadan 4-5 gün taze kalır. Salatalık gibi nem kaybına duyarlıdır; delikli bir poşette saklamak tazeliğini korumaya yardımcı olur.
Mutfakta Acur Kullanımı
Acur çoğunlukla çiğ tüketilir; ince veya kalın doğranarak salatalara, tuzlanarak cacığa eklenir. Tüylü kabuğu nedeniyle yıkama sırasında yüzeyinin ovularak temizlenmesi önemlidir.
Acur Nasıl Temizlenir (Tüylü Kabuk)?
Acur bol suyun altında elle veya yumuşak bir fırçayla ovularak yıkanır; tüylü yüzeyindeki toz ve kir bu şekilde giderilir. Kabuk ince olduğundan genellikle soyulmadan tüketilir.
Acurlu Cacık
Rendelenmiş acur hafifçe tuzlanıp suyu süzüldükten sonra süzme yoğurt, sarımsak ve nane ile karıştırılır; salatalık cacığına göre biraz daha hafif ve sulu bir kıvam verir.
Acur Hangi Tariflerle Kullanılır?
Acur cacığı, çoban salata ve yayla salatası acurun en yaygın kullanıldığı tariflerdir. Tuzlanıp doğrudan, sirke ve nane ile de tüketilebilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Acurun kabuğu yenir mi?
Evet, iyice yıkanıp ovulduktan sonra ince kabuğu genellikle soyulmadan tüketilir; tüylü yapısı yıkamayla birlikte rahatsız etmeyecek düzeye iner.
Acurun salatalıktan farkı nedir?
Acur botanik olarak kavunla aynı türdendir, salatalık ise ayrı bir türdür; acurun kabuğu tüylü, eti daha sulu ve hafif tatlımsıdır, salatalık ise daha pürüzsüz kabuklu ve nötr tatlıdır.
Acurun tohumları yenir mi?
Genç acurlarda tohumlar yumuşak ve yenebilirdir; olgunlaşmış acurlarda tohumlar sertleşebileceğinden çıkarılması tercih edilebilir.
Acur en iyi ne zaman tüketilir?
Acur, yaz aylarında taze hasat edildiği dönemde en gevrek ve en lezzetli halindedir; olgunlaştıkça kabuğu sertleşip tadı değişir.
Acur tuzlanınca neden su bırakır?
Tuz, hücre zarlarındaki suyu ozmoz yoluyla dışarı çeker; bu yüzden rendelenmiş veya doğranmış acur tuzlandığında belirgin miktarda su bırakır, bu doğal bir süreçtir.