Gölevez

Gölevez Nedir?

Gölevez (Colocasia esculenta), uluslararası adıyla “taro”, nişastalı bir kök yumrusudur. Kahverengi, tüylü ve halkalı bir kabuğu, beyaz-krem ya da hafif mor benekli bir içi vardır. Türkiye’de özellikle Akdeniz kıyı şeridinde (örneğin Alanya çevresi) yetiştirilir.

Pişince patatesi andıran, nişastalı ve hafif fındıksı bir tada sahiptir. Çok yönlü bir temel besindir; haşlama, kızartma, çorba ve yemeklerde kullanılır. Ancak çiğ hâlde tüketilmez.

Gölevezin Besin Değerleri

Gölevez, nişastalı kök yumruları gibi 100 gramda yaklaşık 112 kcal enerji ile ağırlıklı karbonhidrat ve iyi düzeyde lif içerir; potasyum bakımından zengindir. Değerler benzer profilden yaklaşık verilmiştir.

Gölevez Nasıl Tüketilmeli?

Gölevez çiğ olarak tüketilmez; çiğ yumru, ağız ve boğazda tahrişe yol açabilen doğal kalsiyum oksalat kristalleri içerir. İyice pişirmek bu etkiyi giderir, bu yüzden gölevez her zaman haşlanarak ya da kızartılarak yenir.

Bu bilgiler geneldir; gölevez bir besindir, tıbbi tedavi yerine geçmez.

Gölevez Nasıl Seçilir?

İyi gölevez; sıkı, ağır, kabuğu sağlam ve küflenmemiş olan yumrudur. Yumuşamış, çürük noktalı ya da içi grimsi-sünger gibi olanlar tercih edilmez; kesildiğinde içi taze ve nemli görünmelidir.

• Yumru sıkı ve ağır olmalı
• Kabuk sağlam, küfsüz olmalı
• İçi taze-nemli, grimsi-süngerimsi olmamalı

Gölevez Nasıl Saklanır?

Gölevez serin, kuru ve karanlık bir yerde birkaç hafta saklanır; buzdolabının nemi çürümeyi hızlandırabilir. Soyulup kesildikten sonra hava alınca kararabildiğinden bekletilmeden pişirilmesi önerilir.

Mutfakta Gölevez Kullanımı

Gölevez soyulup haşlanarak, kızartılarak ya da yemek ve çorbalara katılarak kullanılır; birçok mutfakta patates gibi değerlendirilir. Kabuğunu soyarken eldiven kullanmak, tüylü kabuğun ele kaşıntı vermesini önler.

Gölevez Nasıl Haşlanır?

Yıkanan gölevez soyulup irice doğranır ve tuzlu suda yumuşayana dek haşlanır; ardından kızartılabilir ya da yemeklere eklenebilir. İyi pişmiş gölevez içten yumuşak, nişastalı olur.

Sıkça Sorulan Sorular

Gölevez neden çiğ yenmez?

Çiğ yumru, ağız ve boğazı tahriş eden kalsiyum oksalat kristalleri içerir; iyice pişirmek bu etkiyi ortadan kaldırdığından gölevez her zaman pişirilerek tüketilir.

Gölevez patatese benzer mi?

Pişince nişastalı ve yumuşak dokusuyla patatesi andırır; tadı biraz daha fındıksı ve tatlımsıdır, mutfakta çoğu zaman benzer şekilde kullanılır.

Gölevez Türkiye’de nerede yetişir?

Türkiye’de daha çok Akdeniz kıyı bölgesinde, sıcak ve nemli iklimin uygun olduğu yörelerde yetiştirilir; yerel pazarlarda mevsiminde bulunur.