Termiye

Termiye Nedir?

Termiye, acı bakla (Lupinus albus, lupin) bitkisinin yassı-yuvarlak sarı tohumunun, uzun işlemlerle acılığı giderildikten sonra tuzlu salamurada tüketilen hâlidir. Akdeniz ve Ege mutfağında (özellikle İzmir çevresinde) sevilen bir çerezdir; İtalyanca “lupini” olarak da bilinir.

Çiğ acı bakla, doğal olarak acı ve rahatsız edici alkaloitler içerir; bu yüzden olduğu gibi yenmez. Günlerce süren ıslatma, haşlama ve bolca su değiştirme ile acılık giderilir, ardından tuzlu suda bekletilerek yenmeye hazır hâle getirilir.

Termiyenin Besin Değerleri

Hazır termiye, haşlanmış-salamura lupin olarak 100 gramda yaklaşık 120 kcal enerji, yüksek protein ve lif ile bir miktar yağ içerir; bitki bazlı beslenmede güçlü bir protein kaynağıdır. Salamura nedeniyle sodyumu yüksek olabilir. Değerler yaklaşıktır.

Termiye Nasıl Güvenle Tüketilir?

Termiye yalnızca acılığı tümüyle giderilmiş hâliyle yenmelidir; çiğ ya da yeterince işlenmemiş acı bakla, içerdiği alkaloitler nedeniyle tüketilmemelidir. Ayrıca lupin bir baklagil alerjeni olabildiğinden, bakliyat alerjisi olanlar dikkatli olmalıdır. Salamura tuzu nedeniyle de ölçülü tüketilir.

Bu bilgiler geneldir; termiye bir besindir, tıbbi tedavi yerine geçmez.

Termiye Nasıl Seçilir?

İyi termiye; taneleri dolgun, parlak sarı, dişe gelen ama acı olmayan ve temiz salamurada bekleyen üründür. Acı bir tat kaldıysa yeterince işlenmemiş demektir; bulanık-kokan salamura tercih edilmez.

• Taneler dolgun ve parlak sarı olmalı
• Acılık kalmamış olmalı
• Salamura berrak ve temiz kokmalı

Termiye Nasıl Saklanır?

Hazır termiye kendi tuzlu salamurası içinde, buzdolabında birkaç gün saklanır. Salamurasından çıkarılan taneler çabuk bozulabildiğinden sıvısı içinde tutulur ve tüketmeden önce istenirse durulanır.

Mutfakta Termiye Kullanımı

Termiye en çok tuzlu çerez olarak; kabuğu sıkılıp içi yenerek tüketilir. Ayrıca salatalarda, meze tabaklarında ve içeceğin yanında sunulur. Kabuğu genellikle çıkarılıp iç tane yenir.

Acı Bakla Nasıl Acısından Arındırılır?

Tohumlar önce ıslatılır, sonra haşlanır ve birkaç gün boyunca sık sık suyu değiştirilerek bekletilir; bu döngü, acı alkaloitlerin suya geçip uzaklaşmasını sağlar. Acılık tümüyle gidince tuzlu salamuraya alınır.

Sıkça Sorulan Sorular

Termiye çiğ yenir mi?

Hayır; çiğ acı bakla, acı ve rahatsız edici alkaloitler içerir. Yalnızca uzun işlemlerle acılığı giderilmiş termiye güvenle yenir.

Termiyenin kabuğu yenir mi?

Kabuğu serttir ve genellikle çıkarılır; parmakla sıkıldığında yumuşak iç tane kolayca ağza alınır, kabuk atılır.

Termiye neden proteinli sayılır?

Acı bakla, baklagiller içinde proteini yüksek olanlardandır; bu yüzden termiye, bitki bazlı beslenmede sevilen proteinli bir çerezdir.