Pancar
Beta vulgarisToprak altında yetişen, koyu kırmızı rengiyle tanınan tatlımsı bir kök sebze. Salatada çiğ, fırında ve haşlamada pişmiş halde; hem kökü hem yaprakları değerlendirilir.
Pancar Nedir?
Pancar (Beta vulgaris), ıspanakgiller familyasından, toprak altında şişkin bir kök oluşturan çift yıllık bir sebzedir. Yenen kısmı genellikle koyu kırmızı-mor renkli köküdür, ancak yaprakları da pazı gibi tüketilebilir.
Toprağa has hafif tatlı ve topraksı bir tadı vardır; bu tat, pancara özgü geosmin bileşiğinden kaynaklanır. Kırmızı dışında sarı ve halka desenli (chioggia) çeşitleri de bulunur.
Pancarın Besin Değerleri
Pancar, doğal şekeriyle diğer köklere göre nispeten daha kalorili bir sebzedir; 100 gramı yaklaşık 43 kcal enerji içerir. Folat ve potasyum bakımından zengindir, ayrıca lif ve nitrat bileşikleri barındırır.
Pancarın Faydaları Nelerdir?
Pancarın doğal nitrat içeriği üzerine, egzersiz performansı ve kan basıncıyla ilişkisini inceleyen çalışmalar bulunur; bu bulgular kesin bir sağlık önerisine dönüşmüş değildir. Folat içeriğiyle dengeli beslenmenin parçası olarak değerlendirilir.
Bu bilgiler geneldir; pancar bir besindir, tıbbi tedavi yerine geçmez. Böbrek taşı öyküsü olanların oksalat içeriği nedeniyle tüketim miktarını uzmanına danışması önerilir.
Pancar Nasıl Seçilir?
Taze pancar sert, pürüzsüz kabuklu ve ağırca olandır; yumuşak veya buruşuk kabuklu köklerden kaçınılmalıdır.
- Kök sert ve ağır olmalı; hafiflik içinin boşaldığını gösterebilir.
- Yaprakları varsa canlı yeşil olmalı; solgun yapraklar tazeliğin azaldığını gösterir.
- Orta boy köklerin daha gevrek ve tatlı olduğu kabul edilir; çok büyük köklerde odunsuluk artabilir.
Pancar Nasıl Saklanır?
Yapraklar kökten ayrılıp pancar buzdolabında 2-3 hafta saklanabilir; yapraklar bırakılırsa kökten nem çeker ve bozulmayı hızlandırır. Yaprakları ayrı, delikli bir poşette 2-3 gün içinde tüketilmelidir.
Mutfakta Pancar Kullanımı
Pancar haşlanarak, fırında kabuğuyla kavrularak ya da rendelenip çiğ olarak tüketilir. Kabuğuyla pişirmek rengini ve tatlılığını korur; pişirme sonrası kabuk kolayca soyulur.
Pancar Nasıl Haşlanır?
Kabuğu soyulmadan yıkanan pancar, kaynayan suda boyutuna göre 30-45 dakika, çatalla batırıldığında yumuşak hissedilene dek haşlanır; ardından soğutulup kabuğu elle soyulur.
Fırında Pancar
Alüminyum folyoya sarılan bütün pancar 200 derece fırında 45-60 dakika kavrularak pişirilir; bu yöntem doğal şekerini karamelize edip tadını yoğunlaştırır.
Pancar Hangi Tariflerle Kullanılır?
Pancar salatası, fırında pancar, pancarlı humus ve pancar çorbası (borş) en bilinen tariflerdendir. Rendelenmiş çiğ pancar da yoğurtlu mezelerde kullanılır.
Sıkça Sorulan Sorular
Pancar neye iyi gelir?
Pancar; folat, potasyum ve lif açısından zengindir, dengeli beslenmenin parçası olarak öne çıkan sebzelerdendir. Bir besindir; herhangi bir hastalığı iyileştirme iddiası taşımaz.
Pancar çiğ yenir mi?
Evet, iyice yıkanıp rendelenen pancar çiğ olarak salatalarda tüketilebilir; sert dokusu ince rendelemeyle yumuşatılır.
Pancarın elleri ve tezgahı boyaması nasıl önlenir?
Pancarla çalışırken eldiven giymek ve tezgahı kağıtla korumak lekelenmeyi önler; oluşan lekeler limon suyuyla kolayca çıkarılabilir.
Pancar yaprakları yenir mi?
Evet, pancar yaprakları pazı gibi sotelenerek veya haşlanarak tüketilebilir; kökten daha kısa sürede pişer ve besleyicidir.
Pancarın idrarı kırmızıya çevirmesi normal mi?
Bazı kişilerde pancardaki betalain pigmenti sindirimde tam parçalanmayıp idrarda veya dışkıda kırmızımsı renk değişimine yol açabilir; bu zararsız ve geçici bir durumdur.